Familiedomein

Kindly leave this planet as you would wish to find it.

Overal op de wereld schieten ecodorpen, leefgemeenschappen en samenhuis projecten als voedzame en rijpe paddestoelen uit de grond.
Ze zijn een reactie op de gejaagde levensstijl en stressvolle moderne maatschappij
en bieden een praktische oplossing voor de vele problemen en uitdagingen die in deze woelige tijd onze aandacht vragen.
De mensheid heeft al lang de piek bereikt waarop voortdurende economische groei (ten koste van moeder Aarde en haar bewoners),
een zware hypotheek legt op toekomstige generaties en het voortbestaan der mensheid.
Tegelijkertijd vertoont het leven van vele mensen een gebrek aan betekenisvolle inhoud en zingeving.
Vrijwel alle wetenschappers en deskundigen zijn het er over eens dat we dringend dienen te streven naar meer duurzaamheid om te kunnen overleven als soort
en dat moedige politieke beslissingen geworteld in totaal nieuwe paradigma's nu dringend nodig zijn.
Het volop steunen en aanmoedigen van ecologische oplossingen, zoals bvb. ecodorpen, horen daar zeker bij.

Hoofdstukken:
Het Familiedomein Dorp
Het Familiedomein
Het Leven in een Familiedomein Dorp
De Meerwaarde van een Familiedomein Dorp

Take care of the Earth, and she will take care of you.

Het Familiedomein Dorp

Een familiedomein dorp is een ecologische dorpsgemeenschap (ecodorp) waar elke familie/gezin/partners op 1 hectare permacultuur tuin wonen.
Er wordt gestreefd naar een grote mate van zelfvoorziening en duurzaamheid en er is een bruisende samenwerking en uitwisseling met buren en lokale bewoners.

A healthy social life is found only, when in the mirror of each soul the whole community finds its reflection,
and when in the whole community the virtue of each one is living.

Ecologische familiedomein dorpen ondersteunen en bevorderen een duurzame en zelfbedruipende levensstijl die makkelijk en eenvoudig kan worden gehandhaafd gedurende vele generaties zonder moeder Aarde uit te putten. Leven en wonen in een ecodorp vermindert en minimaliseert ook de ecologische voetafdruk van het individu. Ecodorpen zijn modellen van duurzaamheid en een praktisch voorbeeld van het nemen van onmiddellijke en doeltreffende maatregelen. Ze vormen een effectief antwoord op de afbrokkeling van sociale, economische, ecologische en religieuze systemen. De toenemende wens van veel individuen en groepen om zinvol en duurzaam te leven in harmonie en samenwerking met elkaar, is een duidelijk teken dat mensen nu klaar zijn om een nieuwe maatschappij vorm te geven. Dit houdt ook in dat ze de mogelijkheid dienen te krijgen om in ecodorpen te kunnen wonen door een wijziging van bestaande en verouderde wetten die momenteel dergelijke initiatieven belemmeren. Lees in deze openbare brief de voorstellen. Het opzetten van ecodorpen kan gebeuren in een geest van onderzoek en ter ondersteuning van individuen en families die wensen mee te bouwen aan een veilige, duurzame en vredevolle wereld vol overvloed en waar een hoge levenskwaliteit voor komende generaties gegarandeerd wordt door te kiezen voor een bewust leven dicht bij en in samenwerking met de natuur.

Ecodorpen en haar bewoners brengen heel veel voordelen aan voor een streek en een land. Ze kunnen verlaten dorpen nieuw leven inblazen, beheren en behoeden het culturele en rurale landschap, verbeteren de demografische situatie in een regio en openen nieuwe mogelijkheden op velerlei vlak (toerisme, landbouw, ambachten, diensten, enz.). De ecodorp bewoners zijn milieubewuste, goed opgeleide en creatieve mensen die de lokale economie inspireren en aanwakkeren en de transitie ondersteunen naar een samenleving die minder afhankelijk is van fossiele brandstoffen, economische groei en monetaire crisissen.

Familiedomein nederzettingen kondigen een nieuwe fase aan binnen de ecodorp ontwikkeling. Ze delen een aantal elementen met de algemene en courante ecodorpen zoals ecologisch (ver)bouwen, recyclage en hergebruik van grondstoffen, reductie van afvalstoffen, eigen afvalbeheer, biologische voedsel productie, het gebruik van hernieuwbare energiebronnen, het toepassen van alternatieve sociale en economische modellen, allerlei artistieke en kunstzinnige uitingen,... Het grote verschil met klassieke ecodorpen ligt in de keuze der bewoners om te wonen op individuele domeinen groot genoeg om zelfredzaam te worden. Op die manier ontstaat een mooi evenwicht tussen persoonlijke ontwikkeling enerzijds en samenwerking met de buren anderzijds. Familiedomein nederzettingen zijn een vorm van ecodorp bewoning die een uniek kader bieden om de educatie van toekomstige generaties en van gezinnen, families en individuen in een sociaal gezonde, veilige en natuurlijke omgeving te garanderen. Dit gebeurt met behoud van het natuurlijke erfgoed en rekening houdend met culturele tradities, holistische zienswijzen en de kennis van onze voorouders.

In het familiedomein dorp heeft ieder gezin/koppel/familie/individu de beschikking/behoederschap over ongeveer 1 hectare grond waarop alle noodzakelijke basisvoorzieningen en ontwikkelingsmogelijkheden kunnen opgezet worden (of reeds voorhanden zijn) om een zinvol en welzijn bevorderend leven mogelijk te maken. Deze voorzieningen omvatten huisvesting, eetbare voedseltuinen, drinkwater- en groene energie voorzieningen, huishoudelijke ambachten en spirituele vervulling. Dit kleine gebied waarborgt (op lange termijn) de zelfredzaamheid van de bewoners op vlak der belangrijkste basisvoorzieningen (onderdak, voedsel, water, energie, afvalbeheer). Op het familiedomein wordt voedsel geteeld en ook een verscheidenheid aan producten en grondstoffen geproduceerd zoals brandstof, hout, vezels, natuurlijke meststoffen, kruiden en handwerk. Het hernieuwde contact met de aarde en de levende planeet en de uitwisseling van goederen, energie, informatie en wederzijdse hulp tussen de families in het dorp bevorderen het fysieke, emotionele en mentale welzijn der bewoners.

Een groot deel van het domein wordt ingenomen door vaste planten onder de vorm van een voedselbos, fruitbomen, bessenstruiken, groentetuinen, omheiningen. Sterke inheemse soorten worden geplant volgens beproefde principes en methoden die het aanwezige natuurlijke ecosysteem verbeteren. Honderden plantensoorten zijn onderling verbonden en leven in vruchtbare symbiose met elkaar door de principes van permacultuur toe te passen die de co-existentie en uitbundige groei van planten ondersteunen. Voortdurende recyclage en compostering van natuurlijke materialen schenken de planten de nodige voedingsstoffen en verhogen de kwaliteit en kwantiteit van het gewas. Er ontstaat een levende en overvloed genererende biotoop van gezonde flora en fauna die (uiteindelijk) zichzelf in stand houdt.

De bewoners maken onderlinge afspraken betreffende de maximale grootte van de bebouwbare gronden op elk perceel en de infrastructuur van het dorp (zoals wegen, paden, gemeenschappelijke openbare ruimten en gronden, energievoorziening, afvalbeheer,...). Het streefdoel is een volledige energievoorziening via hernieuwbare bronnen (zoals zon, wind en waterenergie). De low impact woningen zijn opgebouwd uit natuurlijke en/of gerecycleerde materialen. De voedseltuinen worden opgezet volgens permacultuur principes en zonder het gebruik van chemicaliŽn, meststoffen of zware machines. De bewoners kiezen een gezonde levensstijl en biologische voedselproductie.

Het ecodorp en de gemeenschappelijke gronden en gebouwen worden beheerd door en zijn eigendom van de gehele gemeenschap die zich organiseert in een statutaire vereniging. Deze vereniging koopt of verwerft op legale manier voldoende grond en ontwerpt een plan voor de toewijzing der woonpercelen in overleg met de bevoegde autoriteiten en de toekomstige bewoners. De percelen worden dan verkocht aan de individuele eigenaren volgens de overeengekomen bedragen. Grotere dorpen (vijftig of meer families) bieden ook ruimte voor een dorpswinkel en een school waar ook kinderen van buiten het dorp welkom zijn.

Kleine en verspreide woon- en tuinbouwpercelen worden meestal beschouwd als een structureel obstakel voor grootschalige agrarische ontwikkeling waar grote machines gebruikt worden om grote partijen land te bewerken. Maar in het geval van een familiedomein nederzetting is een dergelijke lappenstructuur zeer bevorderlijk. Het verhoogt de biodiversiteit en vermeerdert de natuurlijke habitat en biotopen die een belangrijke rol spelen bij het behoud en versterking van het milieu. De autoriteiten dienen nieuwe keuzes te maken en alle belemmerende wetten aan te passen waardoor het mogelijk wordt voor families om in ecologische en duurzame familiedomeinen te wonen op verlaten of voor intensieve landbouw ongeschikte gronden.

Enkele voordelen van familiedomein nederzettingen vanuit drie invalshoeken van duurzame ontwikkeling:

Doelstellingen van het familiedomein dorp

Het Familiedomein

Een familiedomein is een stuk grond van ongeveer 1 hectare waar de bewoners streven om een zelfredzaam, ecologisch en duurzaam leven op te bouwen.
Belangrijke aspecten zijn de permacultuur tuinen vol eetbare gewassen, low-impact bewoning, hernieuwbare energiebronnen, afvalbeheer en watervoorziening.

Happiness belongs to the self-sufficient.

Overzicht van een familiedomein

Elke bewonersgroep op het ecodorp verwerft ten minste 1 hectare grond, wat voldoende is om een low impact woning op te bouwen en om diverse tuinen te creŽren voor de productie van allerlei eetbare gewassen, brandstof en diverse natuurlijke grondstoffen voor thuis ambachten. Bovendien vormt een familiedomein een perfect milieu voor psycho-fysieke recreatie. Een hectare land is groot genoeg om voldoende diverse plantensoorten en biotopen aan te planten (bos, boomgaard, weide, tuin, waterpartij, enz.) die een gesloten cirkel vormen en een cyclische stroom van energie en materie in stand houden (als een autonoom organisme). Tegelijkertijd is een hectare klein en overzichtelijk genoeg om makkelijk goede resultaten te verkrijgen met weinig fysieke werkzaamheden en minimaal gebruik van allerlei (zware) machines. Een ideale oppervlakte dus.

Het grootste gebied op het familiedomein wordt ingenomen door het bos. Bospartijen dienen niet alleen als 'hout fabriek', maar zijn ook een schuil- en leefplaats voor vele dieren, nuttige insecten en mensen. Bosgebieden zijn superieur in vergelijking met andere gebieden wat betreft de productie van biomassa per hectare. En biomassa betekent voeding voor vele wezens en systemen. De verschillende voordelen die bossen bieden zijn moeilijk in 'geld' te berekenen: zoals het behoud van de voedingsstoffen op het domein, recyclage van organisch materiaal, klimaatregeling, grondstabilisatie, het voorkomen van erosie, het ondersteunen van de waterbeweging van kust naar binnenland, het reguleren van de niveaus van het grondwater, het hydrologische systeem van de regio in stand houden en uiteraard voorzien in recreatieve gebieden.

Robert Constanza berekende (in 1997) de waarde van de diensten van alle ecosystemen op Aarde en kwam op een bedrag van 33 biljoen dollar. De waarde van alle goederen en diensten op Aarde in dat jaar was 43 biljoen dollar. De waarde van de diensten door bossen was 4,7 biljoen dollar, dat is 969 dollar per hectare. Een hectare grond bedekt met maÔs kwam op ongeveer 800 dollar per hectare. De diensten van de bossen zijn zo waardevol dat 1 staande boom meer waard is dan zes gevallen bomen. Een goed beheerd bos biedt vele bruikbare grondstoffen zoals hout, brandhout, bouwmateriaal, bessen, paddestoelen, kruiden, hars, sap, noten, schors, pigmenten, oliŽn, remedies enz.

Een uitgebreide diversiteit aan organismen en micro-biotopen vormen de basis voor een stabiele en sterke tuin. In dergelijke omstandigheden kunnen plagen en ziekten niet woekeren en de toegepaste polycultuur en permacultuur technieken verhinderen een mogelijke drastische daling van de opbrengst van een gewas (als gevolg van natuurlijke rampen bvb.), Plantendiversiteit garandeert de beschikbaarheid van verse groenten en fruit gedurende bijna het hele jaar.

De natuurlijke begrenzing rond een familiedomein is de levende omheining die bestaat uit bomen, struiken en heesters. Die omheining zorgt voor bescherming tegen wind, verschaft onderdak aan wilde dieren, levert voedsel en grondstoffen en fungeert als een natuurlijke afbakening van het privťdomein van de familie. Een kwart tot driekwart van de oppervlakte van het familiedomein is bedekt met vaste planten: bossen, boomgaarden, bessentuinen, kruidentuinen, struikgewas,... Het voedsel wordt geteeld via permacultuur principes, dus zonder het gebruik van chemische middelen zoals pesticiden, herbiciden, kunstmest en zware mechanisatie.

Het streven naar zelfvoorziening op het familiedomein betekent niet alleen de behoefte aan voeding, water, verwarming, energie en onderdak zelf kunnen invullen, maar ook verantwoordelijkheid nemen voor een ecologische behandeling van al het afval. Een composttoilet is ideaal om menselijke mest te verzamelen en na compostering (1 jaar) te hergebruiken in het voedselbos. En sommige afvalstoffen zijn net het ideale voedsel voor andere soorten. Duurzaam afvalbeheer kent verschillende methoden zoals compostering van al het organisch afbreekbaar afval, bewust gebruik maken van water, het vermijden van plastic verpakkingen en ander niet-afbreekbaar materiaal, een composttoilet, en zoveel mogelijk recyclage en hergebruik,... Kledij gemaakt van natuurlijke materialen kan na verloop van tijd worden hergebruikt in het huishouden (als vodden, tapijten, banden enz.) en later gecomposteerd. Al het organische materiaal op het domein kan op de composthoop om zijn weg te vervolgen in de natuurlijke circulatie van biomassa op het land. Slecht afbreekbare materialen kunnen worden gebruikt als bouwmateriaal of op andere manieren gerecycleerd.

Het woonhuis

De huizen worden gebouwd met natuurlijke materialen die noch het milieu noch de gezondheid der bewoners belasten. Bij de bouw van dergelijke huizen kunnen ook elementen uit het architectonisch erfgoed van de regio geÔntegreerd worden (bouwen met lokale grondstoffen en volgens oude tradities). De bouw van een 'low impact' woning betekent onder meer het gebruik van hernieuwbare energiebronnen (biomassa, zon, wind, water,...) en van lokale natuurlijke materialen (hout, steen, klei, stro,...). De dorpsbewoners maken samen afspraken rond de maximale grootte van de huizen. De huizen zijn zowel visueel als structureel optimaal in de omgeving geplaatst, zodat ze organisch opgaan in het landschap.

De tuinen

Enkele duurzame landbouw technieken.

Het Leven in een Familiedomein Dorp

A proper community, we should remember also, is a commonwealth: a place, a resource, an economy. It answers the needs, practical as well as social and spiritual, of its members -
among them the need to need one another. The answer to the present alignment of political power with wealth is the restoration of the identity of community and economy.

Juridisch

Juridisch gezien is ieder familiedomein een aparte entiteit en het eigendom van de bewoners. Een familiedomein dorp is dan een cluster, een unie van onafhankelijke familiedomeinen. Afhankelijk van het type en de grootte van het dorp en de onderlinge afspraken binnen de gemeenschap, kan ook een deel van de grond binnen het dorp worden voorbehouden voor gemeenschappelijke gebouwen, open ruimtes en natuurgebieden. Deze gemeenschappelijke eigendommen en de afspraken daarover worden door de bewoners samen in overleg vastgelegd. Het belangrijkste juridische aspect is de clausule dat elk gezin eigenaar is van hun eigen stuk land, een perceel wat groot genoeg is om zelfvoorziening te bereiken. Mocht eigenaarschap niet mogelijk zijn, dan is de tweede optie een wettelijke overeenkomst tot levenslang vruchtgebruik (999 jaar) van de grond, de accommodatie en de gewassen. Het familiedomein als eigendom of het contract tot levenslang vruchtgebruik is volledig vrij en kosteloos overerfbaar voor nakomelingen.

Er wordt gewerkt aan een internationale Zoemende Ceders vereniging die de bewoners van (aangesloten) familiedomein dorpen kan vertegenwoordigen in alle openbare aangelegenheden. Welke taken zouden zij kunnen opnemen?

Voorwaarden voor deelname aan een familiedomein dorp

De bewoners verkiezen en praktiseren een bewuste, gezonde, respectvolle en geweldloze levensstijl en opteren voor biologische voedselproductie en ecologisch wonen en leven. De bewoners onderschrijven en volgen de dorpsreglementen, de basisprincipes en de gezamenlijk gemaakte afspraken die neergeschreven staan in de visiedocumenten. De bewoners onderhouden goede, harmonieuze en open relaties met elkaar en met de lokale buren.
De overgang naar een zelfredzaam en duurzaam leven in nauw contact met de natuur vraagt wellicht een aanpassing en overgangstijd. Op de Transitie pagina staan een aantal vragen die helpen om bewust te worden van de meeste thema's. Het veranderen van een levensstijl en de creatie van een familiedomein gebeuren geleidelijk en stap voor stap.
Enkele kenmerken van potentiŽle bewoners zijn.

Gemeenschappelijke eigendommen en activiteiten

Deze verminderen de uitgaven der bewoners en vergroten de contactmogelijkheden en het dorpsgevoel.

Organisatie van de dorpsgemeenschap

De bewoners bepalen gezamenlijk de maximale grootte van de huizen en andere structuren op elk domein. Ook de dorpsinfrastructuur wordt uitgetekend en bepaald (wegen, gemeenschappelijke gebouwen, enz.). Het gebruik van motorvoertuigen in het dorp wordt tot een minimum beperkt. Er zijn parkeerplaatsen aan de rand van het dorp voor de wagens van bezoekers en bewoners. Compost toiletten zijn zoals gezegd uiterst nuttig en warm aan te bevelen en bieden 2 gigantische voordelen: er is geen (drink)waterverspilling meer en de menselijke mest kan (na compostering) als bodemverbeteraar en voedingsbron in de tuinen verwerkt worden. Let wel op met medicijngebruik waarvan de residu's in de uitwerpselen terechtkomen en nadien op het land. In goede compost toiletten ontwikkelen zich geen ziekteverwekkende micro-organismen en ze veroorzaken ook geen vervuiling van het grondwater.

Zorg voor de familie

In een familiedomein dorp groeien baby's en kinderen op in uitstekende omstandigheden omringd door een gezonde en liefdevolle gemeenschap in een rustige natuurlijke omgeving. Er zijn geen crŤches nodig, want de meeste mensen werken thuis op hun domein of in het dorp en er zijn genoeg buren en vrienden die de kinderen graag opvangen. De dagelijkse voeding is van de allerhoogste kwaliteit qua energie (boviswaarde) en nutritiŽnten. De kinderen oefenen hun lichamelijke en mentale vermogens met spel en beweging in de natuur. Later krijgen ze de best mogelijke opleiding in een stimulerende omgeving waar de leraren niet repressief noch dogmatisch zijn, maar de kinderen begeleiden in hun ontdekkingstocht naar kennis en wijsheid en ze positief stimuleren tot echte educatie. Kinderen nemen al vroeg deel aan de activiteiten van de gemeenschap en de besluitvorming over belangrijke aspecten binnen het dorpsleven. Aangezien zij al op jonge leeftijd worden uitgenodigd en aangespoord om mee te helpen aan allerlei gemeenschappelijke activiteiten en het algemene dorpsgebeuren, ontwikkelen ze een diepe verbinding, een echt verantwoordelijkheidsgevoel, een sterk zelfvertrouwen en een mooie verbinding met mensen en de natuur. Een dergelijke omgeving draagt ontegensprekelijk bij aan de demografische stabiliteit van een regio.
De jongere dorpsbewoners leren snel belangrijke vaardigheden en kennis betreffende een zelfvoorzienend en ecologisch leven. De wetten van het universum worden hen duidelijk door op te groeien in de natuur, waar rechtstreeks ervaren dieper werkt dan indirect leren uit boeken. De kinderen en jongeren spelen en genieten van dagelijkse activiteiten in een mooie, gezonde en natuurlijke omgeving wat gezondheid en kracht schenkt aan hun fysieke en energetische lichamen.
Het is ook mogelijk om sociale en educatieve projecten te organiseren voor jongeren uit de omliggende dorpen en steden, zoals workshops over traditionele vaardigheden en allerlei ambachten, maar ook spel en sport, bouw- en werkstages, feesten en vrij podium,...

Oudere dorpsbewoners genieten van hun actieve pensionering in een inspirerende sfeer omringd door vrienden, buren en familie en kunnen zinvol bijdragen aan de gemeenschap tot het natuurlijke einde van hun dagen. Tijd doorbrengen in de natuur zal hen gezond en actief houden. Net zoals de gewoonte was in vroegere nederzettingen en nu nog altijd bij vele natuurvolkeren het geval is, kunnen ook moderne ecodorpen de nodige sociale en financiŽle zekerheden en opvang bieden aan de ouderen, zodat geleidelijk de noodzaak tot pensioengeld verdwijnt. De ouderen voelen zich gewaardeerd en aangemoedigd door de jongere dorpsbewoners die hen respecteren voor hun wijsheid, ervaring en praktische kennis.

Werkgelegenheid in het dorp

Familiedomein dorpen bieden werkgelegenheid op vlak van educatie, passief bouwen, landbouw en de ecologische ontwikkeling van het platteland. Er zijn vele mogelijkheden voor (zelfstandige) arbeid. In de eerste plaats zijn er uiteraard de jobs en inkomsten/ruilbronnen die samenhangen met de landbouw en bosbouw sektor, want tenslotte is iedere bewoner eigenlijk in de eerste plaats ook een kleinschalige boer. Daarnaast zijn er vele mogelijkheden:

Werken op een ecodorp is van veel hogere kwaliteit want:

Ecodorpen bieden een veilige omgeving waar mensen creatief kunnen zijn vanuit hun innerlijke motivatie en passie en waar ze worden gestimuleerd om hun innerlijke waarheid en essentie uit te drukken op hun eigen unieke manier.

Activatie en beleving van innerlijke vermogens

Een harmonieus ecodorp is de ideale omgeving om een aantal menselijke deugden en vermogens te cultiveren en oefenen.

De Meerwaarde van Familiedomein Dorpen

Paradise on Earth (our entire Earth village is now our 'community') is the mental and spiritual condition of knowing that the entire Earth
(including each and every person, place, and 'being' on it) is shared by all; and that the people and other beings who share this planet with us
define, expand and/or limit the possibilities of each of our own individual lives.
It is the knowledge of each individual person's significance and importance; our concern, care, and responsibility for each other; our trust in each other;
the freedom with which we all come and go among ourselves; as well as how completely and authentically we can express ourselves fully and be heard and appreciated by each other.
These are the conditions that express 'community' and can create Paradise on Earth.

Landschap ontwerp en familiedomein dorpen

De oppervlakte grond die nodig is om een stadsbewoner te voorzien in al zijn/haar behoeften is vele malen groter dan wat een ecodorp bewoner gebruikt. Op het eerste zicht kan dit onwaarschijnlijk lijken, maar de ecologische voetafdruk van een moderne stad beÔnvloedt een gebied dat 120 keer groter is dan de oppervlakte van de stad zelf. Ecodorpen en familiedomeinen, aan de andere kant, kunnen vrijwel alle behoeften van elke familie niet alleen ter plaatse maar ook nog eens ecologisch invullen (woning, voedsel, energie, materialen, afval en werkgelegenheid). Het voldoen aan die basisbehoeften gebeurt veel effectiever bij mensen die wonen en werken op hun eigen domein dan bij mensen die in steden wonen. Er zijn enorme besparingen op vlak van energie, transport van voedsel, goederen en afval en op vlak van stockage, onderhoudswerken, grote wegen, spoorwegen, hoogspanningslijnen en allerlei leidingen. Deze besparingen zijn slechts het zichtbare en materiŽle voordeel, nog belangrijker is de heilzame invloed op de gezondheid van mensen en van de planeet door het hersteld en direct contact tussen mens en natuur.
Ecodorpen zijn groene oases waar nooit genetisch gemodificeerde organismen (GGO's), chemische meststoffen en pesticiden gebruikt worden. Deze bewuste keuze kan een belangrijke voorbeeldfunctie vervullen voor de omliggende regio's zodat ook navolging ontstaat. Een bredere kring van ecologisch gecultiveerd land rond het dorp heeft een rechtstreekse positieve invloed op de kwaliteit van het grond- en rivierwater en van de lucht en andere natuurlijke factoren.

Landschappelijk ontwerp (urbanisatie) beoogt vaak om woonplekken te concentreren in wijken, verkavelingen en dorpen vanuit economische overwegingen. Een dergelijke aanpak kan begrijpelijk lijken, want er wordt efficiŽnt gebruik gemaakt van het land en van het infrastructurele netwerk. Evenwel, de landbouwgronden rond de woongebieden worden dan (meestal) intensief bewerkt door machines en via allerlei kunstmatige ingrepen en giftige sproeimiddelen die vooral een negatieve invloed op het milieu uitoefenen. Uiteindelijk zal de concentratie van woonkernen in verkavelingen de natuur niet behoeden (bvb. door een meer economisch gebruik van de grond), want kiezen voor intensieve landbouw (de grootste water en bodem vervuiler ter wereld) betekent automatisch een slecht gebruik van landbouwgrond en accomodatie, een afname van biodiversiteit, het vervuilen van de planeet en het uitsterven van soorten. Landschappelijk ontwerp dat grote agrarische gebieden toewijst en voorbehoudt aan de teelt van monoculturen beschermt de natuur niet, maar ondersteunt een verspillende, vervuilende en schadelijke machinale teelt. Een dergelijk model is alleen effectief in de huidige economische situatie waarin veel kosten en milieuproblemen niet worden verrekend, maar doorgeschoven worden naar volgende generaties.
Familiedomein dorpen werken volgens polycultuur en permacultuur technieken wat andere urbanisatie ontwerpen vraagt. Het hectare familiedomein model is ideaal voor de vorming van autonome, zelfvoorzienende ecoboerderijen waar polycultuur teelt, direct contact met de natuur en de vorming van een holistische en intieme ruimte (van liefde) voor elk gezin mogelijk wordt. De afstanden tussen de domeinen zijn klein genoeg om sociale interacties mogelijk te maken binnen loopafstand.

Landschap ontwerp: een voorbeeld uit SloveniŽ

Zoals in vele landen zijn de urbanisatie ontwerpen in SloveniŽ ook de typische dichte woongebieden gecentraliseerd rond gemeenten en steden. Zestig percent van de bevolking woont op minder dan 20% van het grondgebied. In de bergachtige gebieden is de bevolking schaars, met overwegend kleinere verspreide dorpen en een vergrijzende bevolking. Een vergelijkbare situatie is aanwezig in de regio's dicht bij de grens. De meest geschikte plaatsen om familiedomein dorpen te vestigen, zijn de demografisch bedreigde regio's, waardoor die gebieden terug tot leven komen op de best mogelijke manier. Ook voor de toekomstige bewoners zijn deze afgelegen regio's het meest aantrekkelijk omdat ze vaak puurheid, schoonheid en natuurpracht combineren en de meest adequate oplossing vertegenwoordigen voor het ontwerpen van autonome ecodorpen. Onder de gepaste locaties voor de nieuwe nederzettingen zijn onder meer verlaten dorpen en braakliggende gronden. De agrarische landbouwgronden en gebieden in de nabijheid van grote steden zijn voorlopig niet geschikt voor het opzetten van familiedomein dorpen.

Lang geleden leefden de Slovenen in een rustige, familiale en rurale gemeenschappen. Volgens de geschiedenis verhuisden ze op een dag naar de gebieden aan de Oostkant van de Alpen, dat werd achtergelaten door de Romeinen ergens tussen 4e en 10e eeuw. Er zijn ook bewijzen van hun aanwezigheid in de wijde omgeving van de Alpen. Het is duidelijk ze meestal hun nederzettingen bouwden in afgelegen heuvelachtige gebieden, waar ze vredevol samenleefden in nauw familie- en stamverband. Ze organiseerden zich in een soort van kleinschalige dorpparochies bevolkt door meer-generatie families. De grond werd handmatig bewerkt en de opbrengst diende vooral om zelf in het levensonderhoud te voorzien. De woningen waren eenvoudige ťťn-kamer huizen gemaakt van houten balken met rieten daken en een open haard in het midden. Ze hadden geen kerken, maar leefden in nauwe samenhang met de natuur.

West-Slaven bezaten geen regering, leger of militaire organisatie, waardoor hun land uiteindelijk werd verdeeld onder verschillende feodale heren, meestal afkomstig uit de Duitstalige landen. Deze heren begonnen met de implementatie van reeds beproefde verdeel en heers technieken. Ze verdeelden de woeste gronden en vrije gebieden in lange, smalle percelen. Aan het begin van elk perceel, in een rechte hoek op de weg, bouwden ze een serie van dezelfde langwerpige huizen. De nieuwe dorpen die op deze manier ontstonden, waren volledig anders dan de oude. Het nieuwe landschapsontwerp was ontworpen om de controle over het leven en het werk van de inwoners te vergemakkelijken. Geleidelijk aan verdween de oude, duurzame en zelfvoorzienende levensstijl van de oorspronkelijke Slavische volkeren. De landschapsarchitectuur heden ten dage is nog altijd sterk geÔnspireerd op dit feodale ontwerp. Een dergelijk model is ontoereikend voor de ecologische en lange termijn ontwikkeling van het platteland. Het is niet verwonderlijk dat zo veel bestuur- en beleidsorganen op zoek zijn naar de juiste modernisering van het bestaande landschappelijk areaal. Veel Europese landen worstelen met vergelijkbare verouderde wetgeving op vlak van vooruitstrevend landschapsontwerp.

De oplossing: lokale, kleinschalige gezinsbedrijven

In de laatste 250 jaar is het percentage van de bevolking dat werkt op het platteland voortdurend afgenomen. Tegelijkertijd groeide de omvang van de landbouwbedrijven, met als enige doelstelling het bekomen van een nog hogere productiviteit en efficiŽntie (ten koste van natuur en milieu). Maar, als je de werkelijke gegevens bekijkt, dan komt men tot een tegenovergestelde en verbijsterende conclusie: kleinere bedrijven oogsten veel meer opbrengst per eenheid grond dan op grotere landbouwbedrijven het geval is. Tegenwoordig kunnen grote boerderijen enkel overleven omdat ze gesteund worden door immense landbouwsubsidies.
De meeste Europese landen verhogen steeds maar de belastingen op alles wat schadelijk kan zijn voor mens en milieu (zoals belastingen op fossiele brandstoffen, auto's, sigaretten, alcohol,...). Maar het is ook noodzakelijk om de subsidies voor schadelijke activiteiten te stoppen en deze financiŽle middelen ter beschikking te stellen aan projecten die duurzame ontwikkeling nastreven. Volgens schattingen van het Worldwatch Institute bedragen de jaarlijkse subsidies aan schadelijke bedrijven die het milieu vernietigen en vergiftigen (zoals intensieve landbouw) ruim 700 miljard dollar per jaar.
Agrarische kleinschaligheid is niets nieuws. Kleine bedrijven hebben altijd al een duurzame steun betekend voor de ontwikkeling van de grote beschavingen zoals China (4000 jaar geleden), de Maya en de Zuid-Amerikaanse, Griekse en Romeinse maatschappijen (2000 jaar geleden). In het huidige Rusland bezitten ongeveer 70% van de gezinnen (14,7 miljoen gezinnen) een eigen datsja of volkstuin. Het is niet ongebruikelijk dat een gezin het grootste deel van de voedingsbehoeften verwerft via dit kleine stukje grond. Volgens onderzoek leveren de datsja's 90% van de aardappelen, 77% van de bessen en fruit culturen en 73% van de groenten voor de Russische bevolking.
De bio-geconcentreerde methode van micro-landbouw (zie boven, John Jeavons) levert de landbouwer voldoende calorieŽn voor de jaarlijkse behoefte van een individu en dit op 400 m2 of minder, terwijl de conventionele, intensieve productielandbouw gebruik maakt van 1500 tot 3000 m2 grond om hetzelfde te bereiken. Bij de bio-geconcentreerde methode daalt de behoefte aan energie (olie) met 94-99% evenals de behoefte aan meststoffen en water terwijl de inbreng van de menselijke arbeid aanzienlijk toeneemt.

Op kleine gebieden (1-3 ha) is het mogelijk om veel hogere opbrengsten te bereiken per eenheid land dan op vergelijkbare grote gebieden beplant met monocultuur. Het argument wat gebruikt wordt om de efficiŽntie van de intensieve landbouw aan te tonen, zijn de grote oogsten verkregen met zeer weinig werknemers, terwijl de ecologische landbouw methoden meer werknemers en arbeid vereisen. Monoculturen kunnen tijdelijke economische voordelen bieden, maar op de lange termijn is dit zeker nooit de beste ecologische keuze. De hoeveelheid gewassen die biologische polycultuur landbouw per eenheid opbrengt, is groter, meer gevarieerd en gezonder dan in de conventionele landbouw. Er is minder of geen behoefte aan mechanisatie, energie (olie) en landbouwchemicaliŽn, terwijl de biodiversiteit behouden blijft en verhoogd wordt. De samenwerking en symbiose tussen de biotopen, planten en dieren op het terrein van het domein plaatst de succesfactor voor opbrengst niet langer op de hoeveelheid fysiek werk, maar op het bewuste contact tussen de eigenaar met het land. Deze regelt vervolgens alle biologische processen en stromingen van energie op het domein.
Al meer dan een eeuw voorspellen economen het verdwijnen van de kleine boerderijen. Ze worden gelabeld als "regressief, niet-productief en inefficiŽnt." Echter, in de huidige toekomstvisies verwerven de kleine boerderijen een steeds prominentere positie. In tegenstelling tot de overtuigingen van de economen, kunnen kleine boerderijen veel meer voedsel produceren dan de grote bedrijven en zijn ze makkelijker in staat de groeiende bevolking van de Aarde te (blijven) voeden. Trouwens, de kleine bedrijven zijn multifunctioneel: ze produceren niet alleen voedsel, ze dienen ook de lokale economie, helpen de samenleving en helen de biosfeer.
Het klassieke voorbeeld waarom grote boerderijen meer efficiŽnt lijken, is het volgende fabeltje. De 'enige' manier om de grootst mogelijke oogst van bvb. tarwe op 1000 hectare grond te krijgen, is het planten van een monocultuur met machinale bewerking en chemische behandeling. Maar het enige wat deze grond zal produceren is tarwe. Tijdens het resterende deel van het jaar blijft de bodem kaal en open voor erosie. En het land dient slechts 1 functie. Indien dit gebied was bedekt met kleine multifunctionele boerderijen, dan zouden er naast tarwe vele andere gewassen geteeld kunnen worden. Er zou weliswaar minder tarwe per 1000 ha grond groeien, maar daarentegen plaats zijn voor tal van voedings- en andere producten, en het land zou uitstekende woonplaatsen en banen bieden voor 1000 gezinnen op even zovele familiedomeinen.
'IndustriŽle landbouw met massaproductie levert voeding voor drie kwart van de mensheid met slechts 10 verschillende soorten planten. Vergelijk dat met een Bushman stamlid, wiens dieet bestaat uit 85 verschillende plantensoorten. Er zijn honderdduizenden plantensoorten in de natuur, waarvan slechts enkele giftig of oneetbaar zijn. Vergeleken met de efficiŽnte productie van biomassa door natuurlijke plantcombinaties en polyculturen, blijkt het kunstmatige agro-systeem een compleet en dwaas fiasco. Alle 'prachtige' verworvenheden van de agro-chemie verdwijnen als sneeuw voor de zon als je in rekening brengt dat de biomassa op de meest intense landbouwgronden in de wereld op het niveau van semi-woestijnen staat. Commentaar overbodig!' (Komat Anton).

Enkele andere voordelen van kleine, familiale bedrijven:

The Earth is the Mother of all people, and all people should have equal rights upon it.

Op Aarde is 15 miljard hectare land en leven er 7 miljard mensen. Uiteraard is niet alle land (dadelijk) bewoonbaar en cultiveerbaar.
Maar er is ruim voldoende plaats om 2 tot 3 miljard families/gezinnen een hectare grond ter beschikking te stellen.
En hen zo de kans te geven om voor zichzelf te zorgen, moeder Aarde te behoeden en een paradijs te creŽren.
Drie miljard families maal 2 tot 3 gezinsleden per familie (of meer en ook weeskinderen) betekent de volledige wereldbevolking die in vrijheid en overvloed leeft !
Ieder Mens heeft recht op een stuk grond, zuivere lucht, gezonde voeding, drinkbaar water, een gerieflijke woning en creatieve ontplooiing.

Occupy Mother Earth.
To protect the planet.
To feed your family.
To create true heaven and real peace.

Uit boek 7: The Energy of Life.

Oorspronkelijk artikel: What is a Kin's Domain
Vertaling, samenstelling & aanvulling: © Rivendell Village - november 2011

Rivendell Village

Bovenstaande pagina is ook beschikbaar als gratis en printbaar pdf bestand: Familiedomein (31 pag.)

Tweet